Yazılar

Fırat’ın Doğusundan Ege’ye Türkiye’nin Beka Sorunu

Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın “Fırat’ın Doğusuna” harekât düzenleneceğini açıklamasının ardından Suriye ile ilgili bir karşı hamle de ABD Başkanı Donald Trump’tan geldi. Trump, ABD askerlerinin Suriye’den çekileceğini ilan etti. Sebep olarak ise DAEŞ’in Suriye’de mağlup edilmesini gösterdi. Tabii bu kararın hangi anlamlara geldiğini iyi analiz etmek gerekiyor.

İlk olarak Türkiye kamuoyunda Trump’ın bu ani asker çekme kararı tam bir zafer olarak algılandı. ABD askerlerinin PKK’nın Suriye’deki uzantısı PYD/YPG terör örgütünün hamisliğini bırakacağı şeklinde yorumlandı. İlk etapta ABD askerlerinin bölgeden ve Türkiye’nin operasyonları karşısında PYD/YPG’nin tarafgirliğinden çekilmesi elbette Türkiye’nin özelinde Erdoğan’ın diplomatik zaferidir. Ancak unutulmaması gereken bazı gerçekler vardır.

ABD Suriye’den çekileceğini ilan etmişse de, ABD bugüne kadar Afganistan’dan, Irak’tan, Kosova’dan mı çekilmiştir ki Suriye’den çekileceğine inanılmaktadır. Velev ki ABD Suriye’den askeri misyonlarını çekse de Suriye’de binlerce tır silah desteğinde bulunduğu PYD/YPG’yi daha ziyade bölgedeki pozisyonunu korumak adına muhakkak bir vesayet gücü bırakacaktır.

Nitekim daha önce Wall Street Journal’da da birçok defa dillendirildiği gibi, ABD ağırlığını başka bir meseleye kaydırmak üzere, Suriye’nin Kuzeyindeki pozisyonu korumak adına içinde Mısır ve Suudi Arabistan’ın bulunacağı bir “Arap Gücünün” konuşlanmasını sağlayabilir. Bu durum Türkiye’yi diplomatik manada da bazı zorluklarla da karşı karşıya bırakacaktır.

Öyle ki Türkiye – Mısır ilişkileri Mısır’ın seçilmiş Cumhurbaşkanı M. Mursi’ye Sisi tarafından yapılan askeri darbe sonrası büyük oranda askıya alınmış, Suudi Arabistan ile de Veliaht Prens Selman’ın Kaşıkçı cinayetinin sorumlusu olmasından ötürü büyük sorunlar yaşanmaktadır. Bir de Suudların İran ile bölgede yaşadığı gerilim düşünüldüğünde ABD’nin Suriye’den çekilmesi hayrında bölge için yeni kaos ve şerlerin çıkabileceği gerçeği görünmektedir.

Sonuç olarak Türkiye’nin ABD’nin Suriye’den asker çekme planını daha rasyonel bir bakış açısıyla analiz etmesi, ABD’nin yerine tahsis edebileceği vesayet gücüne karşı şimdiden pozisyonunu planlaması gerekmektedir. Ancak unutulmamalıdır ki; Suriye’nin Kuzeyinde PYD/YPG askerlerinin yanında ABD askeri de olsa başka bir üniformada olsa Türkiye için Fırat’ın Doğusu meselesi bir beka meselesidir. Türkiye elbette kendi güvenliğini sağlamak adına karşısına hangi üniforma çıkarsa çıksın diplomatik ve saha operasyonlarıyla kendi göbek bağını kendisi kesmelidir.

 

Gelelim Suriye’den Ege ve Doğu Akdeniz’e…

Fırat’ın Doğusu kadar Türkiye’nin bir diğer beka meselesi de Ege ve Doğu Akdeniz’deki sorunlardır. Bir süredir Yunanistan’ın Ege’de bulunan ve silahlandırılması yasak olan ada ve kayalıkları ele geçirerek silahlandırdığı bilgileri gelmektedir. Bu gelişmeyi daha öncede ele aldığımız bir diğer konu takip etmedir. Yunanistan Girit’te bulunan ABD askeri üssünün yanında  Batı Trakya’da Dedeağaç’ta da bir askeri üs kurmasını da talep etmektedir.

Doğu Akdeniz’de ise bir süredir bölgenin enerji kaynaklarının Avrupa’ya arzı için içinde ABD, İsrail, Mısır, Yunanistan ve Güney Kıbrıs’ın bulunduğu bir ittifakın adım adım çalıştığı bilinmektedir. Bu olaylar bizlere şunları gösteriyor ki ABD ağırlığını Suriye’den Ege ve Doğu Akdeniz’e kaydırmaktadır.

Türkiye Suriye’de Fırat’ın Doğusuna düzenleyeceği harekâta odaklanmakta iken, ABD Suriye özelinde Türkiye ve İran’ı kendisi yerine başka vesayet güçleriyle karşı karşıya getirmeyi planlıyor olabilir. Ancak ABD’nin arka plandaki hedefi Ege ve Doğu Akdeniz’deki pozisyonunu daha çok kuvvetlendirmektir.

Kısacası Türkiye’nin hem Suriye’de karşısına çıkabilecek yeni durumlara karşı hazırlıklı olması hem de Ege ve Doğu Akdeniz’de aleyhine gelişen yeni hamlelere karşı hamle yapması gerekmektedir. Bu nedenle Türkiye’nin Yunanistan’ın Batı Trakya’da ABD’ye kurdurmaya çalıştığı askeri üsse Lozan Barış Antlaşması hükümleriyle karşı durması elzemdir. Yine Türkiye’nin Yunanistan’ın Ege adalarındaki silahlanma faaliyetlerini de geri püskürtmesi en önemli beka sorunumuz haline gelmiştir. Suriye göz önünde olduğu için bu sorunlarda göz ardı edilmemelidir.

Erdem EREN

Yayın Tarihi: 21.12.2018

Kaynak: https://www.sirhaber.com/firat-in-dogusundan-ege-ye-turkiye-nin-beka-sorunu